به مناسبت سانسور کتاب خسرو و شیرین نظامی گفتم بد نیست قصه های عاشقانه را از نظر روایت داستانی بررسی کنم.

داستانهای عاشقانه حداقل دو شخصیت دارد من دو شخصیت داستانهای عاشقانه را قلی و دلی -دلی مخفف دلبر- می گذارم.

الف) عاشقانه سیمایی:

این سری داستانها هم قلی دلی رو دوست داره هم دلی قلی رو دوست داره فقط برای رسیدن به هم یه سری مشکلات وجود داره مثل مشکلات مالی یا مادر دختره یا پدر پسره. اما این دو عاشق دلداده سعی می کنند و سر انجام آخر داستان مثل سریال ایینه زندگی شیرین می شود و همه مشکلات حل میشود هر دو به هم می رسند.

ب) عاشقانه های لالمانی:

این سری داستانها قصه های مگوی دو عاشقند که بعد از سالها رخ می نماید هر دو یکدیگر را دوست دارند ولی چون هیچ یک جرات ابراز نداشته اند هرگز به هم نمی رسند. از نظر خواننده قصه های حرص در آوری هستند از نمونه های واقعیش نی داود و قمر الملوک وزیری است.

ج) سری داستانهای عاشقانه یک طرفه:

عاشقانه های یک طرفه را می توان به چندین زیر بخش تقسیم کرد.

1- عاشقانه های بعد ازدواج:

در این سری عاشقانه ها قلی ها عاشقند و دلیها عاشق کسی نیستند و قلی را هم نمی خواهند ولی اینقدر قلی اصرار می کند دلی بله را می گوید بعد بله می فهمد قلی همان عشق واقعی زندگیش بوده. این قصه همیشه یک قصه عاشقانه جنبی است بیشتر قصه مادر دخترهایست که می خواهند خواستگارشان را در قصه رد کنند.

2-عاشقانه های یک طرفه زور گویانه:

خب گاهی هم قصه به همین خوبی تمام نمی شود و عاشقانه بعد ازدواج رخ نمی ده بلکه بعد از ازدواج عاشقانه تبدیل به تنفر دو طرفه می شود که با یک بچه به افتضاح و رخ داد بد داستان تبدیل می گردد. این داستانها از عاشقانه تبدیل به تراژدی می شود.

3-عاشقانه های یک طرفه خائنانه:

خب گاهی آن داستان که قلی دلی را دوست دارد و دلی قلی را دوست ندارد بعد به زور بله را می گوید چون دلی ناراضیست تن به خیانت می دهد و داستان به ورژن خیانت وارد می شود.

4-عاشقانه های یک طرفه ناکام:

خب گاهی قلی و گاهی دلی طرف مقابل را دوست دارند هم هر چه سعی می کنند نمی توانند نه او را و نه دلش را به دست بیاورد و عاشق شکست خورده می شوند داستان قصه تلاش یک عشق یک طرفه ناکام است.

5-عاشقانه های دختری عاشق:

در این داستان دختر عاشق است یعنی دلی عاشق قلی است و قلی دلی را سر می دواند. داستان هم با بلاتکلیفی دلی تمام می شود.

د) سری داستانهای عاشقانه های مثلثی:

این ورژن از داستانها را می توان از سری داستانهای عاشقانه های یکطرفه جدا کرد با اینکه بعضی از حالتها در اشتراک هستند.

1-عاشقانه مثلثی مرد سالارانه

قلی عاشق دلی است و دلی عاشق علی است. خب در این ورژن چون تفکر مرد سالارانه وجود دارد یه مردی برای دلی تصمیم میگیره که گاه باید با علی گاه با قلی ازدواج کنه در هر صورت یه نفر  عاشق شکست خورده این قصه است.

2- عاشقانه مثلثی اصرار:

قلی عاشق دلی و  دلی عاشق علی. اینقدر قلی اصرار می کنه که به نتیجه می رسه می تونه این قصه برای جذابیت بیشتر به قصه عشق و خیانت ختم بشه.

3- عاشقانه مثلثی زن سالارانه:

باز هم مثلثی ولی هر چی دلی تصمیم می گیره رخ میده پس دلی به علی میرسه و بیشتر اوقات قلی دزدی و معتادی یا ادمکش از اب در میاد.

4- عاشقانه مثلثی زن ناکام:

این بار دلی عاشق قلی و قلی عاشق گلیه. دلی هر کار می کنه نمی تونه دل قلی رو به دست بیاره و قلی و گلی زندگی خوبی رو با هم شروع می کنن.

5- عاشقانه مثلثی اصرار زنانه:

دلی عاشق قلی و قلی عاشق گلی. دلی همه سعیش رو برای به دست اوردن قلی می کنه و اخرش ثابت می کنه گلی لیاقت زندگی با قلی رو نداشت.

6- عاشقانه مثلثی قلی الکی خوش:

دلی عاشق قلی و قلی هم عاشق گلیه که محل سگ بهش نمیده. از اون طرف هم خود قلی دل دلی رو می شکونه دلی میره دنبال زندگیش گلی هم همچنین.  قلی می مونه سرش بی کلاه. 

ه) سری داستانهای عاشقانه های مربعی:

زیر ورژنهای ان به شرح زیره:

1) عاشقانه مربعی الکی:

این رو توی تلویزیون زیاد می بینیم دلی و قلی و گلی و علی دو به دو عاشق هم هستند ولی وسطش یه کم نویسنده موش می دونه که فکر کنید که این عاشق اون یکی و اون عاشق این یکی ضربدری یا مثلثی رخ داده. اما اخرش به همه ثابت میشه که سو تفاهم بیش نبوده.

2) عاشقانه های ضربدری:

یعنی دلی و قلی با هم دوستند و علی و گلی. بعد می بنیم جای ادمها با هم در قصه عوض شده است این نوع داستان پیچیدگی های خاص خودش را دارد ولی چون به تعداد ادم وجود دارد کسی شکست خورده نیست.

3) عاشقانه های نا متقارن:

یعنی دلی و قلی همدیگرا دوست دارند و به نظر می رسد که علی و گلی هم همدیگر را این وسط نویسنده چه ویرش می گیرد که علی یک دل نه صد دل عاشق دلی می شود و گاهی دلی هم از راه به در می شود گاهی هم نه. اما اگر از راه بدر شود دو عاشق شکست خورده دارد که به درد هم نمی خوردند.

و) عاشقانه های n تایی:

خب در این موارد قلی دوستان زیادی دارد که یکیشان قهرمان قصه اند یعنی دلی است که زیاد بهش بها نمی دهد. درامش می شود که دلی بدبخت سر کار است. رمانتیکش می شود قلی سر عقل می آید و متوجه عشق خالص دلی می شود و از n- نفر چشم پوشی می کند. برعکسش هم هست یعنی جای قلی و دلی را عوض کنید.

امیدوارم هیچ مدلی از این نوع قصه ها را جا نیانداخته باشم. حالا یه سئوال قصه شما کدوم ورژنه؟